คํากลอนสอนใจน่าสนใจ
จะดูม้า ดูช้าง ดูห่างไว้
ถ้าดูใกล้ อาจถูกถีบ กระเด็นหงาย
แต่ดูนาง ให้ดูใกล้ ชิดติดกาย
ถ้ากอดได้ คลำได้ สบายเอย
วิ่งโดยไม่หยุด อาจไปได้ไว
วิ่งไป พักเหนื่อยไป มักไปได้ไกลกว่า
แม่น้ำคุ้งคดเคี้ยวก็ควรจร
ไม้ที่คดเข้าทำศรก็เชื่อได้
เหล็กที่คดทำเคียวเกี่ยวข้าวได้
อันคนคดนี้เห็นไม่ต้องการงาน
มืศัตรู แม้เพียงหนึ่ง ถึงน้อยนิด
แต่มีพิษ มากมาย ร้ายนักหนา
อาจทำร้าย เราได้ ทุกเวลา
ควรเสาะหา ทางแก้ไข ในทันที
มีสลึงพึงประจบให้ครบบาท
อย่าให้ขาดสิ่งของต้องประสงค์
จงมักน้อยกินน้อยค่อยบรรจง
อย่าจ่ายลงให้มากจะยากนานฯ
ความห่างไกล สอนให้ ใจคิดถึง
ความรำพึง จะสอน ตอนห่วงหา
ความเชื่อใจ จะสอน ตอนนินทา
แต่ความกล้า จะสอน ตอนเรากลัว
เล่าจื๊อ ท่านว่าไว้ว่า
ดูแลสิ่งใกล้ตัวยังไม่ได้
แล้วจะดูแลสิ่งไกลตัวได้อย่างไร
หากเหนื่อยหนัก ก็พักเสีย
หายอ่อนเพลีย แล้วสู้ใหม่
มาต่อเติม เพิ่มถ่านไฟ
จงสุมใส่ ให้ลุกโชน
ถ้าแคบนัก มักคับ ขยับยาก
ถ้ากว้างมาก เกินไป ก็โหรงเหรง
ถ้าสูงนัก มักได้ โหนโตงเตง
ถ้าต่ำนัก มักถูกเฉ่ง จมบาดาล
